پژوهشی
مبانی فقهی ماده 23 قانون حمایت خانواده از دریچه فقه مقارن
مبانی فقهی ماده 23 قانون حمایت خانواده از دریچه فقه مقارن

محمد امامی؛ سید علی رضوی؛ سید محمد رضوی

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 3-34

چکیده
  بر اساس ماده 23 قانون حمایت خانواده 1391، زوجین می‌بایست قبل از ازدواج ضمن انجام آزمایش‌های پزشکی، گواهی لازم در خصوص بیماری‌های مسری و خطرناک را ارائه نمایند. در فقه مذاهب اسلامی، در خصوص حکم فقهی این ...  بیشتر
پژوهشی
شرایط و آثار انتقال قرارداد اجاره به مستأجر جدید در فقه و حقوق ایران
شرایط و آثار انتقال قرارداد اجاره به مستأجر جدید در فقه و حقوق ایران

آزیتا امینی؛ سیامک جعفرزاده؛ رضا نیکخواه سرنقی؛ سلمان علی‌پور قوشچی

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 35-64

چکیده
  موقعیتی که از قرارداد برای طرفین قرارداد حاصل می‌شود، در برخی موارد قابل انتقال است؛ به طوری که یکی از طرفین قرارداد، موقعیت خود را به شخص ثالثی واگذار می‌کند و خود از قرارداد کنار می‌رود و مقصود این ...  بیشتر
پژوهشی
مفهوم و مبنای نظریه عمومی ارش در قراردادها با تأکید بر تحلیل اقتصادی آن با مطالعه تطبیقی
مفهوم و مبنای نظریه عمومی ارش در قراردادها با تأکید بر تحلیل اقتصادی آن با مطالعه تطبیقی

حمیدرضا بهروزی زاد؛ نجادعلی الماسی؛ جلیل قنواتی

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 65-94

چکیده
  ضمانت اجراهای حقوقی یکی از مباحث مهم حقوق قراردادها به شمار می‌آیند. در تبیین این ضمانت اجراهای قراردادی، تحلیل اقتصادی نقش تعیین‌کننده‌ای می‌تواند داشته باشد. یکی از این ضمانت اجراها که در فقه امامیه ...  بیشتر
پژوهشی
بررسی فقهی و حقوقی اثر فسخ نسبت به قراردادهای سابق
بررسی فقهی و حقوقی اثر فسخ نسبت به قراردادهای سابق

مهدی چگنی؛ سعید سیاه بیدی کرمانشاهی

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 95-112

چکیده
  به طور سنتی، یکی از وجوه افتراق فسخ و بطلان قرارداد را این امر می‌دانند که بطلان، عقد را از ابتدا بی‌اثر می‌کند و فسخ، نسبت به گذشته اثر نداشته و عقد را نسبت به آینده بلااثر می‌سازد. اما مسئله این است ...  بیشتر
پژوهشی
اجاره معاطاتی از منظر فقه و حقوق ایران
اجاره معاطاتی از منظر فقه و حقوق ایران

سعید خردمندی

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 113-138

چکیده
  عقد اجاره در فقه و مقررات قانونی، ماهیتی تملیکی دارد. از این رو در اجارۀ معاطاتی، تحقق چنین ماهیتی با افعال خارجی مورد بحث است. مشهور فقها برای معاطات، اثر تملیکی قائل نیستند و در نتیجه بیع و اجاره معاطاتی ...  بیشتر
پژوهشی
تأملی بر نظریه سبب متناسب با بررسی حقوق ایران و حقوق کامن‌لا
تأملی بر نظریه سبب متناسب با بررسی حقوق ایران و حقوق کامن‌لا

سیامک رهپیک؛ نادر ولائی

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 139-166

https://doi.org/10.30513/cjd.2020.632

چکیده
  معیار تشخیص سبب مسؤول در دیدگاه‌های مختلف، متفاوت است. دیدگاه مادی صرفاً بر اساس معیارهایی از قبیل زمان تشکیل سبب، سبب مسؤول را شناسایی می‌کند؛ در مقابل دیدگاه‌های سبب متعارف، معیارهای هنجاری نسبت ...  بیشتر
پژوهشی
تعیین قلمرو اصل آزادی قراردادی در پرتو تئوری حق و حکم
تعیین قلمرو اصل آزادی قراردادی در پرتو تئوری حق و حکم

علی مختاری چهاربری؛ علی‌اکبر فرح‌زادی

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 167-190

چکیده
  عوامل محدودکنندۀ اصل آزادی قراردادی، شامل قوانین امری، نظم عمومی، اخلاق حسنه است و اشخاص نمی‌توانند بر خلاف آن‌ها تراضی نمایند. با توجه به مبانی فقهی و قرائنی قانونی از قبیل ماده 1295 قانون مدنی، نظم ...  بیشتر
پژوهشی
مطالعه تطبیقی امتناع از پذیرش حق در حقوق ایران، فقه امامیه و اصول حقوق قراردادهای اروپایی
مطالعه تطبیقی امتناع از پذیرش حق در حقوق ایران، فقه امامیه و اصول حقوق قراردادهای اروپایی

سید مهدی موسوی؛ امیر صادقی نشاط

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 191-220

چکیده
  امتناع از پذیرش حق در صورتی روی می‌دهد که در یک رابطه قراردادی یا غیر قراردادی، یک طرف یا ثالث بخواهد حق طرف دیگر را به وی تسلیم نماید، اما طرف مقابل، از پذیرش آن در غیر از موارد حقوقی خودداری نماید. لذا ...  بیشتر
پژوهشی
بازخوانی انتقادی قاعده الزام
بازخوانی انتقادی قاعده الزام

زینب میرزایی صفی‌آباد؛ مهدی موحدی محب

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 221-252

چکیده
  قاعده‌ی الزام، طبق یکی از خوانش‌های نسبتا رایج عهده‌دار تنظیم روابط شیعیان با مسلمانان غیرشیعه (و بنابر قولی همه‌ی غیر شیعیان، چه مسلمان و چه نامسلمان) در مواردی است که آنان به حکمی مخالف با دیدگاه ...  بیشتر
پژوهشی
تأملی در خیار تأخیر ثمن
تأملی در خیار تأخیر ثمن

علی نصرتی

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 253-274

چکیده
  خیار، یکی از مهم‌ترین اسباب انحلال قراردادهاست که در فقه مذاهب اسلامی و نظام‌های حقوقی دنیا اقسام گوناگونی دارد. خیار تأخیر ثمن، یکی از اقسام خیارات است که تنها در فقه امامیه مطرح شده است و قریب به اتفاق ...  بیشتر
پژوهشی
تحلیل فقهی حقوقی برخی اسباب معافیت از مسئولیت مدنی در قرآن
تحلیل فقهی حقوقی برخی اسباب معافیت از مسئولیت مدنی در قرآن

حسین هوشمند فیروزآبادی؛ میثم خزائی؛ حسین جاور؛ ایوب امرائی

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 275-302

چکیده
  بر مبنای محترم بودن شئونات اشخاص، هر نوع تعرض به تمامیت جسمانی، حیثیت معنوی و اموال و اعراض اشخاص ممنوع است و اصولاً هر نوع زیانی، اعم از مادی و معنوی، در قلمرو اموال و اشخاص، با حکم وضعی ضمان مواجه است. ...  بیشتر
پژوهشی
صحت شرط پرداخت از مال معین در عقد ضمان
صحت شرط پرداخت از مال معین در عقد ضمان

غلامرضا یزدانی

دوره 12، شماره 21 ، تیر 1399، صفحه 303-320

چکیده
  به موجب عقد ضمان، ذمه ضامن در مقابل مضمون‌له بدهکار می‌شود و حق مضمون‌له به ذمه او تعلق می‌گیرد و هیچ حق عینی نسبت به اموال ضامن پیدا نمی‌کند. ضامن در مقام فراغ ذمه خود، مالی از اموالش را تعیین کرده ...  بیشتر