امداد و نجات در موقعیت پرمخاطره با تأکید بر بیماریهای واگیردار، از منظر فقه امامیه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته سطح4 حوزه علمیه خراسان

2 استاد خارج فقه و اصول (حوزۀ علمیۀ مشهد)، و استادیار گروه فقه و مبانی اجتهاد (مرکز تخصصی آخوند خراسانی ره – دانشگاه باقرالعلوم

چکیده

انسان‌ها در بروز مخاطرات و اپیدمی بیماری‌ها به یاری یکدیگرمی‌شتابند‌‌. اما تشخیص وظیفۀ دینی و قانونی در شرایط پرمخاطره، که حیات یا سلامت جسمی نجاتگران را مورد تهدید جدی قرار می‌دهد، کاری دشوار است‌‌. این تحقیق به روش توصیفی ـ تحلیلی دلایل و مستندات فقهی را وارسی کرده، تا به این پرسش پاسخ گوید‌‌. با بازخوانی ادلۀ امداد و نجات پرمخاطره، بسته به موقعیت، احکام متفاوتی لازم می‌آید: جواز نجات، در صورت تساوی نفوس، زیرا هر دو واجب الحفظند. همچنین به مقتضای حدیث«لاضرر» و تعمیم نهی از عبادات و اطعمه زیان آور به موقعیت ضرر جسمانی، بر نجاتگر واجب نیست در موقعیت نبود تجهیزات محافظتی به منظور درمان و دفع ضرر از دیگری، خودش متحمل ضرر معتنی به شود. اما با توجه به اطلاقات ادله‌ی امداد و نجات، رجحان و استحباب در این شرایط به اثبات رسید.استناد به حدیث «لاعدوی» در نفی قانون سرایت بیماری و ماندن در محیط شیوع بیماری واگیردار، مردود دانسته شد.لکن نجاتگران عرصه طبابت و پرستاری، علاوه بربرخورداری از دانش، تخصص و تجهیزات، طبق تعهد، به عنوان الزامِ ثانوی حتی الامکان باید به درمان بپردازند. بررسی‌ها نشان داد در صورت ترک نجات، نمی‌توان حکم به ضمان تارک نجات نمود. البته فرد مرتکب معصیت شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Rescue in a high-risk situation with an emphasis on infectious diseases, From the perspective of Imami jurisprudence

نویسندگان [English]

  • mohammadreza alizadeh moghaddam biraki 1
  • mojtaba elahi.khorasani 2
1 دانش آموخته سطح4 حوزه علمیه خراسان
2 استاد خارج فقه و اصول (حوزۀ علمیۀ مشهد)، و استادیار گروه فقه و مبانی اجتهاد (مرکز تخصصی آخوند خراسانی ره – دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام)
چکیده [English]

HumanHumans rush to each other in the face of danger and disease epidemics. But it is difficult to discern religious and legal duty in high-risk situations, which pose a serious threat to the life or physical health of rescuers. This research has examined the jurisprudential reasons and documents in a descriptive-analytical method to answer this question. By re-reading the evidences of risky rescue, different rulings are required depending on the situation: Permission to rescue, in case of equality of the population, because both are obligatory. Also, according to the hadith of "no harm" and the generalization of the prohibition of worship and harmful food to the situation of physical harm, it is not obligatory on the savior to suffer significant harm in the absence of protective equipment to treat and repel harm from another. However, according to the arguments of the rescue, the preference and acceptance in this situation was proved. In addition to having the knowledge, expertise and equipment, they must, as a secondary requirement, treat as much as possible. Studies have shown that if you leave rescue, you can not save the sentence. Of course, the person has committed a sin.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Relief
  • rescue of the injured
  • self-harm
  • danger
  • shock
  • infectious disease