نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

• مریم بلندی ¹
• محسن میثمی نیا ²

¹ نویسنده مسئول، استادیار، دانشکده علوم انسانی و حقوق، گروه حقوق، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران.

² کارشناسی ارشد فقه و مبانی حقوق اسلامی، گروه فقه و حقوق، دانشگاه میبد، میبد، ایران.

چکیده

یکی از مسائل مهم ونسبتاً شایع در حقوق خانواده، عدم انطباق میان مفاد عقد شفاهی نکاح با مفاد مندرج در سند رسمی نکاحیه است.گاهی اگرچه اراده باطنی و ظاهری زوجین بر نکاحی مشخص تعلق گرفته ومیان آنان تراضی واقعی حاصل شده است، لیکن مفاد مندرج در سند ازدواج با آن اراده منطبق نبوده وبعضاً حتی متعارض با آن است. در برخی موارد نیز اگرچه اراده واقعی و مشترک زوجین بر انعقاد عقد نکاح بدون شرط یا با شروط خاص شفاهی تعلق گرفته است،اما در هنگام تنظیم سند رسمی، شروطی در سند نکاحیه درج می‌شود که با اراده پیشین زوجین منطبق نیست وپس از تحقق عقد اصلی مورد توافق قرار گرفته است.مسئله اساسی این پژوهش، تعیین ماهیت حقوقی این شروط است. این مقاله با روش توصیفی ـ تحلیلی و با تکیه بر مبانی فقه امامیه، مقررات حقوقی و رویه قضایی، به تبیین وضعیت حقوقی این شروط و ارائه معیاری روشن برای تفکیک شرط ضمن عقد از قرارداد مستقل می‌پردازد. بر اساس نتایج این پژوهش اگر عقد نکاح به‌صورت مطلق و بدون شرط واقع شود و شروط مندرج در سند نکاحیه صرفاً در مرحله تنظیم سند رسمی ازدواج مورد توافق قرار بگیرد، این شروط ازمنظر حقوقی قراردادی مستقل محسوب می‌شوند که پس از تحقق عقد اصلی منعقد گردیده‌اند و شرایط وآثار آن نیز تابع قواعد عمومی قراردادها و زمان انعقاد خواهد بود، نه آثار عقد نکاح چرا که شروط عقد ازدواج همان شروطی هستند که همزمان با اجرای صیغه عقد نکاح به صورت صریح با ضمنی در عقد مورد توافق قرار میگیرد.

کلیدواژه‌ها

• شروط ضمن عقد
• ازدواج
• عقد شفاهی
• اراده باطنی

موضوعات

• فقه و حقوق

عنوان مقاله [English]

Reflections of changing the terms of a marriage contract

نویسندگان [English]

• Maryam Bolandi ¹
• Mohsen Meysami Nia ²

¹ Corresponding Author, Assistant Professor, Faculty of Humanities and Law, Department of Law, University of Kashan, Kashan, Iran.

² M.A. in Islamic Jurisprudence and Foundations of Islamic Law, Department of Jurisprudence and Law, University of Meybod, Meybod, Iran.

چکیده [English]

inconsistency between the provisions ofthe oral marriage contract and the provisions contained in the official marriage certificate.Sometimes, although the inner and outer will of the couple is committed to a specific marriage and there is genuine consent between them, the provisions contained in the marriage certificate are not consistent with that will and sometimes even conflict with it. in some cases, couples conclude the marriage contract absolutely, without including any conditions or by verbally mentioning specific conditions; however, when preparing the official document, they sign the printed conditions included in the marriage certificate or other additional conditions.Its necessary to distinguish this situation from the situation where couples, after concluding a formal marriage, make new agreements in the form of secondary contracts, because the legal and jurisprudential effects of these two situations are different.The main question is whether the conditions mentioned in the formal document are subordinate to the marriage contract in terms of necessity, permissibility, and legal effects, or are they considered an independent contract?In cases where the couple concludes the marriage contract absolutely and unconditionally and signs printed conditions and even additional conditions when preparing the official document, these conditions are considered independent contracts from alegal perspective that were concluded after the original contract was completed, and their effects will also be subject to the general rules of contracts.this research, using a descriptive-analytical method, the legal and jurisprudential foundations of the issue are examined, as well as the legal status of the aforementioned conditions and judicial practice inthis regard.

کلیدواژه‌ها [English]

• Conditions of the contract
• marriage
• oral contract
• inner will