توصیف صحیح مفاهیم و عناوین در علم حقوق از اهمیت بسزایی برخوردار است چراکه؛ در دستیابی به الگوریتم(روش حل مساله به صورت گام به گام) و آموزش نقش بی بدیلی را ایفا می کند. یکی از مسائل مورد مناقشه که تاکنون حل نشده و سوال اصلی نگاره پیش رو را تشکیل می دهد، آن است که علیرغم تغایر مفهومی «عقد»و«تعهد»، موضوع این دو نیز متغایر است یا خیر؟ به عبارت دیگر، بین موضوع این دو چه نسبتی از نسب اربعه، صادق است؟ در بین نویسندگان حقوقی اختلاف نظر است. برخی قایل به وحدت و برخی قایل به دوگانگی بین موضوع عقد و تعهدات قراردادی هستند. به نظر می رسد هیچ کدام از این دو نظر به اطلاقشان نمی تواند صحیح باشد و هر کدام قسمتی از واقعیت را بیان می کنند. در این نوشتار که با گردآوری داده ها از منابع کتابخانه ای و با استفاده از روش تحلیلی-توصیفی نسبت به کشف حکم و تحلیل آن اقدام شده، این نتیجه در دسترس قرار می گیرد که باید بین این دو مفهوم در حالت مصدری و اسم مصدری(اسم مفعولی و محصولی) تفاوت قایل شد. در عقود تملیکی موضوع عقد و موضوع تعهد یکی است ولیکن در عقود عهدی موضوع تعهد(در معنای محصولی) با موضوع عقد متفاوت است. موضوع تعهد در عقود عهدی مال یا عمل است درحالیکه موضوع عقد در این عقود ذمه و عهده فرد متعهد است. از همین جا روشن می گردد که نسبت بین موضوع عقد و موضوع تعهد در عقود تملیکی، «تساوی» و در عقود عهدی، «تباین» است.
اخوندی, روح الله و شاهبازی, مصطفی . (1404). موضوع عقد و موضوع تعهد(ات قراردادی)؛ وحدت یا دوگانگی. آموزه های فقه مدنی, (), -. doi: 10.30513/cjd.2025.6210.1979
MLA
اخوندی, روح الله , و شاهبازی, مصطفی . "موضوع عقد و موضوع تعهد(ات قراردادی)؛ وحدت یا دوگانگی", آموزه های فقه مدنی, , , 1404, -. doi: 10.30513/cjd.2025.6210.1979
HARVARD
اخوندی, روح الله, شاهبازی, مصطفی. (1404). 'موضوع عقد و موضوع تعهد(ات قراردادی)؛ وحدت یا دوگانگی', آموزه های فقه مدنی, (), pp. -. doi: 10.30513/cjd.2025.6210.1979
CHICAGO
روح الله اخوندی و مصطفی شاهبازی, "موضوع عقد و موضوع تعهد(ات قراردادی)؛ وحدت یا دوگانگی," آموزه های فقه مدنی, (1404): -, doi: 10.30513/cjd.2025.6210.1979
VANCOUVER
اخوندی, روح الله, شاهبازی, مصطفی. موضوع عقد و موضوع تعهد(ات قراردادی)؛ وحدت یا دوگانگی. آموزه های فقه مدنی, 1404; (): -. doi: 10.30513/cjd.2025.6210.1979
)