تاملی در حکم فقهی خلق پول

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه الهیات، دانشکده حقوق، دانشگاه نجف آباد، شهر نجف آباد، ایران

2 گروه الهیات، دانشکده حقوق، دانشگاه نجف آباد، شهر نجف آباد، ایران(نویسنده مسئول)

10.30513/cjd.2021.1488.1294

چکیده

خلق پول از مهم‌ترین پدیده‌های اقتصادی است که آثار بسیاری را در اقتصاد به جای می‌گذارد. خلق پول یا اعتبار جهت اعطای وام به مشتریان بانکی صورت می‌گیرد که بر اساس آن بانک‌ها به اصطلاح از «هیچ» به خلق اعتبار در حساب متقاضی وام اقدام می‌کنند. گرچه این پدیده موافقانی نیز دارد، لکن همین گروه نیز به آثار مخرب اقتصادی خلق پول واقف و معترفند. از مهم‌ترین آثار آن می‌توان به بی‌ثباتی اقتصادی، ایجاد تورم افسارگسیخته، تبعیض و نقض عدالت اشاره کرد. از آنجا که کمتر کسی یافت می‌شود که تقاضای وام از بانک‌ها نکرده باشد، می‌توان این مسئله را در عداد مسائل مبتلی به جامعه اسلامی به شمار آورد. از نظر فقهی می‌توان این پدیده را اکل مال به باطل قلمداد کرد؛ زیرا بانک در مقابل «هیچ» به کسب مال مبادرت می‌کند. از سوی دیگر منع سوء استفاده از حق که مستفاد از ادله قاعده لاضرر است، بر ممنوعیت خلق پول دلالت دارد. نهایتا باید گفت که ملاکی که در روایات برای حرمت ربا بیان شده است، بر خلق پول نیز بی‌کم و کاست صادق بوده و با تنقیح مناط قطعی می‌توان حرمت ربا را به آن تعمیم داد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Reflection on Jurisprudential ruling of money creation

نویسندگان [English]

  • mahdi mohagheghian 1
  • Seyed Mohammad Hadi Mahdavi 2
  • Ahmadreza Tavakoli 1
1 theology departmentfaculty of law. najafabad university najafabad city iran.
2 theology department,faculty of law,h110mahdavi@gmail.com Najafabad university, Najafabad city,Iran
چکیده [English]

Money creation is one of the most economical phenomena with considerable economic effects. Money creation or credit is making in order to grant loans to bank customers and accordingly banks making credit from so called "nothing", in accounts of loan applicant. Although this phenomenon has its adherents but this group cknowledged the destructive economic effects of money creation. Among the most effects of money creation is conomic instability, libertine inflation, discrimination and justice violation. Because, we can say few are not requesting loans from banks, so we can consider it among the problems of Islamic society. From jurisprudential view point, this phenomenon is considered as acquisition of false property because the bank acquires the property from "nothing". In other hand, the source of right abuse that is based on evidence of no-losses-rule, implies to prohibiting money creation. Finally, the stated criterion of usury sanctity in narrations, is absolutely true for money creation and through definite revising of criterion (tangih menat) it would be possible to generalize the usury sanctity to it.

کلیدواژه‌ها [English]

  • money creation
  • credit
  • acquisition of false property
  • right abuse
  • usury