دانشگاه علوم اسلامی رضوی آموزه‌های فقه مدنی 2251-936X مقالات آماده انتشار 2026 07 15 Examining the Conditions of the Possibility of the Wife's Reversion for Ransom in the Divorces of Khula and Mubarat بررسی شرایط امکان رجوع زن به فدیه در طلاق‌های خلع و مبارات 2378 10.30513/cjd.2026.8100.2174 FA فاطمه کریمی کناری کارشناس ارشد حقوق خانواده، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران. سیدحسن حسینی مقدم دانشیار گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران. محمد فرزانگان استادیار، گروه حقوق، دانشکدۀ علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران. Journal Article 2026 01 23 Reversion is a legal act that has many significance and effects in relation to a dissolved and final marriage. Reversion is essentially a unilateral that occurs with one will and allows individuals to deviate from their initial dispositions in the ransom or dowry given. As a rule, in divorces of khula and mubarat that occur due to hatred and during which the wife, while giving money to the husband, which is called ransom, convinces and convinces the husband to divorce, this legal institution plays a prominent role in providing the basis for returning the terminated marriage to its previous status. Because when the wife fulfills and exercises her right to reversion for ransom, at the same time, by reversion for ransom, the husband's right to reversion from the previous divorce is provided for him. In this study, using a descriptive-analytical method, we will examine the conditions under which a woman can reversion for ransom in divorces of khula and mubarat. We will seek to answer the question: is the wife's right to reversion for ransom absolute and possible under any circumstances, fundamentally, under what circumstances will a wife be allowed and able to reversion for ransom in divorces of khula and mubarat? It seems that in order to prevent abuse of the right and strengthen the foundation of marriage, it must be accepted that the wife's right to reversion for ransom is not absolute and that the husband's possibility of to reversion for marriage is a reciprocal right. رجوع عملی حقوقی است که از اهمیت و آثار بسیاری نسبت به نکاح منحل شده و در‌حال قطعیت یافتن برخوردار می‌باشد. رجوع از حیث ماهیت، ایقاعی است که با یک اراده واقع می‌گردد و به اشخاص اجازه عدول از تصرفات اولیه شان را در فدیه و یا مهریه بذل شده، می‌دهد. علی‌القاعده در طلاق‌های خلع و مبارات که به‌علت کراهت، واقع شده و در اثنای آن زوجه ضمن بذل مال به زوج که به آن فدیه می‌گویند، زوج را به طلاق راضی و متقاعد می‌گرداند، این نهاد حقوقی نقش پررنگی را جهت فراهم‌شدن زمینه بازگشت نکاح خاتمه‌یافته به وضعیت قبل، ایفا می‌نماید. زیرا زمانی‌که زوجه حق رجوع به فدیه خویش را استیفاء و اعمال می‌نماید، در عین حال با رجوع زوجه به فدیه، حق زوج در زمینه رجوع از طلاق پیشین برای او فراهم می‌گردد. در این تحقیق با بهره‌گیری از روش توصیفی- تحلیلی به بررسی شرایط امکان رجوع زن به فدیه در طلاق‌های خلع و مبارات می‌پردازیم و به دنبال پاسخ به این پرسش خواهیم بود که آیا حق رجوع زوجه به فدیه، مطلق بوده و تحت هر شرایطی میسر است و اساساً زن در چه شرایطی اجازه و امکان رجوع به فدیه را در طلاق‌های خلع و مبارات خواهد داشت؟ به نظر می‌رسد به‌منظور جلوگیری از سوء‌استفاده از حق و استحکام بنیاد نکاح، باید پذیرفت که حق زوجه در رجوع به فدیه مطلق نبوده و امکان رجوع زوج به نکاح به عنوان حقی متقابل، در وضعیت حقوقی رجوع زوجه به فدیه موثر می‌باشد. https://cjd.razavi.ac.ir/article_2378_4ada2ed2f894f197323315225a35f60b.pdf