دانشگاه علوم اسلامی رضوی آموزه‌های فقه مدنی 2251-936X مقالات آماده انتشار 2025 10 05 A Functional Analysis of the Duty of Enjoining Good in Establishing Reciprocal Guardianship: Public Responsibility and Individual Freedom کارکردشناسی فریضه امر به معروف در تأسیس ولایت متقابل: مسئولیت عمومی و آزادی عمل فردی» 2091 10.30513/cjd.2025.7540.2112 FA رضا ملازاده یامچی پژوهشگر پسا دکتری، علوم قرآن و حدیث، دانشکده الهیات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران. خاطره شاهین فرد استادیار، گروه حقوق، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی شهرکرد، ایران 0009-0007-5219-183X میثم شعیب فارغ التحصیل دکتری، گروه فقه و حقوق اسلامی، دانشکده الهیات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران. 0000-0003-2904-9601 Journal Article 2025 09 30 Within the Islamic intellectual tradition, the duty of enjoining good and forbidding wrong is founded upon the hermeneutical tension between two principles: public responsibility and individual freedom of action. Using a descriptive-analytical method applied to foundational exegetical and juridical texts, this study reconstructs the duty as a structural principle ensuring the cohesion of the Muslim community (ummah).<br /><br />The findings reveal that enjoining good, beyond a mere moral obligation, constitutes the operational mechanism of the “covenant of reciprocal guardianship” and a foundational pillar of the “active community.” Neglecting this covenant, according to divine tradition, results in “collective punishment” and social decline. Within this framework, the Qur’anic verse ‘alaykum anfusakum (“You are responsible for yourselves”) does not represent a contradictory principle but rather serves as a “regulatory rule” that balances the system by distinguishing between the responsibility for action and outcome while clarifying the “conditions under which the duty lapses.”<br /><br />The contribution of this research is the presentation of a coherent model of social solidarity that provides a theoretical alternative to individualistic readings which promote passivity. <em>فریضه امر به معروف و نهی از منکر در منظومه فکری اسلام، بر تنش هرمنوتیکی میان دو اصل «مسئولیت عمومی» و «آزادی عمل فردی» بنا شده است. این پژوهش با روش توصیفی تحلیلی متون بنیادین تفسیری و فقهی، به بازسازی این فریضه به‌مثابه یک اصل ساختاری برای انسجام امت پرداخت. یافته‌ها نشان داد که امر به معروف، فراتر از یک تکلیف اخلاقی، سازوکار اجرایی «پیمان ولایت متقابل» و رکن تأسیسی «اُمّتِ عامل» است. ترک این پیمان، طبق سنت الهی، به «عقوبت عمومی» و زوال اجتماعی منجر می‌گردد. در این منظومه، آیه «عَلَیْکُمْ أَنْفُسَکُمْ» نه یک اصل معارض، بلکه «قاعده‌ای تنظیمی» است که با تفکیک میان مسئولیت «اقدام» و «نتیجه» و تبیین «شرایط سقوط تکلیف»، این نظام نظارتی را متعادل می‌سازد. دستاورد این تحقیق، ارائه یک الگوی منسجم از همبستگی اجتماعی است که در برابر خوانش‌های فردگرایانه مروج انفعال، جایگزینی نظری ارائه می‌دهد.</em> https://cjd.razavi.ac.ir/article_2091_59a17c6c51aee782134317d59982d5ec.pdf