فاطمه علی زاده؛ اردوان ارژنگ؛ منصور حبیبی پور
چکیده
این پژوهش به امکانسنجی فقهی ـ حقوقی تعیین برند به عنوان مهریه در فقه امامیه و حقوق ایران پرداخته است. با توجه به تحولات اقتصادی و جایگاه داراییهای نامشهود از جمله حقوق مالکیت فکری، این پرسش اساسی مطرح ...
بیشتر
این پژوهش به امکانسنجی فقهی ـ حقوقی تعیین برند به عنوان مهریه در فقه امامیه و حقوق ایران پرداخته است. با توجه به تحولات اقتصادی و جایگاه داراییهای نامشهود از جمله حقوق مالکیت فکری، این پرسش اساسی مطرح است که آیا میتوان برند را که داراییای غیرملموس اما دارای ارزش اقتصادی است، در چارچوب نهاد مهریه گنجاند؟ پژوهش حاضر با تحلیل تطبیقی شرایط صحت مهریه با ویژگیهای ذاتی برند، به این نتیجه میرسد که برند، با رعایت ملاحظات دقیق، قابلیت انطباق با این شرایط را داراست. از منظر مالیت، برند به دلیل ایجاد منفعت اقتصادی و رغبت عقلایی در عرف نوین، واجد ارزش مبادلهای است. قابلیت تملک و تسلیم آن نیز از طریق سازوکارهای قانونی ثبت و انتقال رسمی محقق میشود. مشروعیت برند، مشروط به حلال بودن ذات علامت و فعالیت اقتصادی مرتبط با آن است و شرط معلومیت نیز از طریق مشخصات ثبتی منحصربه فرد به طور کامل برآورده میگردد. در تحلیل ماهوی و تعیین جایگاه برند در تقسیمبندی اقسام مهریه (عین، منفعت، حق و عمل)، یافتهها نشان میدهد که قراردادن برند در زمره حق مالی اعتباری، موجهتر است. زیرا با ماهیت اعتباری، انحصاری و قابل انتقال برند سازگاری کامل داشته و با دیدگاه فقهای معاصر درباره شمول مالیت بر داراییهای معنوی همخوانی دارد. این پژوهش ثابت میکند که با التزام به ضوابط فقهی و حقوقی، تعیین برند به عنوان مهریه، صحیح است. روش تحقیق، توصیفی ـ تحلیلی و مبتنی بر منابع کتابخانهای است.
