محمدحسین تقیپور درزی نقیبی؛ ودیعه طهماسبپور؛ حسین خانلری بهنمیری
چکیده
علیرغم اینکه در خصوص معاملۀ اعضای بدن انسان پژوهشهای زیادی صورت گرفته است، اما در خصوص وضعیت معاملۀ موی طبیعی پژوهش علمی مشاهده نشده است؛ مسئلۀ مستحدثهای که بهظاهر نمیتوان بر آن اشکالی وارد ...
بیشتر
علیرغم اینکه در خصوص معاملۀ اعضای بدن انسان پژوهشهای زیادی صورت گرفته است، اما در خصوص وضعیت معاملۀ موی طبیعی پژوهش علمی مشاهده نشده است؛ مسئلۀ مستحدثهای که بهظاهر نمیتوان بر آن اشکالی وارد کرد، اما موجب بروز اختلافاتی بین فقها شده است، با این توضیح که در نظام حقوقی ایران و فقه امامیه، خریدوفروش موی طبیعی انسان مشروط بر رعایت شرایط صحت قرارداد، با منع قانونی، شرعی یا اخلاقی مواجه نیست. اما برخی از فقهای اهلسنت با دیدگاههای مخالف بر این باورند که فروش و استفاده از موی انسان به دلیل تعارض با اصل احترام به کرامت انسانی و لزوم حفظ شأن انسان جایز نیست. با این حال، با توجه به اینکه مفاهیم کرامت و اهانت، نسبی و وابسته به زمان و مکان بوده و با در نظر گرفتن تغییرات عرفی جامعه، پویایی دین اسلام در مواجهه با مسائل نوپدید و نیازهای روز جامعه میتوان این دیدگاهها را تعدیل نمود. این تحقیق با بررسی منابع فقهی و حقوقی مرتبط، به ایرادات مخالفان فروش موی انسان پاسخ داده و ابهاماتی را که به دلیل نوظهور بودن موضوع و نبود حکم قانونی مشخص در این زمینه وجود دارد، روشن ساخته است؛ ابهاماتی چون شرایط خاص این نوع معاملات، حکم فروش موی زن بدون اجازۀ شوهر، فروش موی افراد محجور توسط اولیا و سرپرستان، معاملۀ موی طبیعی بین زن و مرد و بالعکس.
